De onbetrouwbaarheid van het Geweten

Alle faculteiten van de mens zijn door de zonde aangetast. Daarom is er geen enkele weg voor de zondaar om tot God te komen, behalve door een speciale openbaring van de Heer. Ook het geweten – het aangeboren morele onderscheidingsvermogen van de mens – is geen perfect gids om hem te leiden in zijn keuzes. Een rustig geweten is niet altijd een garantie dat iemand werkelijk in vrede met God is. Want net als de geest, lijdt het geweten onder de algemene verdorvenheid van de mens. Het Woord van God erkent de volgende gebreken van het geweten:

• Zwak Geweten: 1 Kor 8:7
• Slecht Geweten: Heb 10:22
• Verharde Geweten: 1 Tim 4:2
• Corrupt Geweten: Tit 1:15

Hoe dan ook, of het nu zwak, slecht of verhard is, het geweten verdient geen geloofwaardigheid zolang het niet verlicht is door de Heilige Geest en door de Schrift. Zonder hulp van het Woord van God, heeft niemand de absolute garantie dat zijn geweten niet falen. Alleen de Schrift kan zekerheid geven of we wel of niet in overeenstemming met de wil van God leven. Juist vanwege de degeneratie van het geweten, genieten veel mensen die vertrouwen op hun religieuze instincten, een misleidende vrede: “…hun geruststellende indruk brengt hen ten ondergang” (Spr 1:32). Zoals het het geval is met de geest, moet ook het geweten wedergeboren worden om de stem van God te kunnen horen en te onderscheiden. En zelfs nadat het door God getransformeerd is, moet het geleid worden door de Heilige Geest. Paulus getuigde dat, hoewel hij een goed geweten had, dit hem niet rechtvaardigde voor God: “Want ik heb geen enkele aanklacht tegen mijn geweten, maar daardoor ben ik nog niet gerechtvaardigd; degene die mij oordeelt, is de Heer” (1 Kor 4:4). Daarom moet ook het geweten door God verlicht worden, door de Heilige Geest. De apostel verklaarde zijn totale afhankelijkheid van de Heilige Geest om innerlijke zekerheid te hebben: “Getuigend met mij in de Geest, mijn eigen geweten” (Rom 9:1).

Het is noodzakelijk dat de Schrift een centrale plaats in ons leven heeft, als de enige en uiteindelijke regel van ons geloof en onze levenswandel. Alleen op deze manier kunnen we voorkomen dat we misleid worden door religieuze instincten of mystieke intuïtie. Alle subjectiviteit in het christelijke leven zal onvermijdelijk een valse en vervormde afbeelding van God creëren. De ware kennis van de Heer kan alleen verworven worden door middel van wat God van Zichzelf in de Schrift openbaart.

Dit is het materiaal van de Bibliologie-handout van ons Theologisch Seminarium in Brazilië, en het zal een vervolg hebben.

Het is wettelijk verboden om dit materiaal zonder toestemming van de auteur te kopiëren of te verspreiden. Neem contact op met de auteursrechthebbende voordat u het materiaal verspreidt.